Financiën

Je bent niet slecht met geld, je hebt het nooit geleerd

· 5 min leestijd

Je houdt je bankrekening netjes bij, betaalt op tijd en hebt een buffer achter de hand. Toch krabbelt er een onzeker gevoel naar boven zodra het gesprek gaat over beleggen, pensioen of een hypotheekrente. Je bent daarin niet de enige. Op de website van de Europese Centrale Bank (ECB) staat dat maar 15 procent van de vrouwen in Europa een hoog niveau van financiële geletterdheid heeft, tegenover 27 procent van de mannen. Dat verschil zegt niets over je intelligentie. Het zegt iets over wie dit ooit de kans kreeg om te leren, en wie niet.

De kloof is groter dan je zou verwachten

De ECB noemt dit zelf de kloof in financiële geletterdheid tussen mannen en vrouwen, en de pagina is duidelijk: ongeveer één op de vijf Europeanen heeft een hoog niveau van financiële kennis, maar vrouwen zijn in die groep flink ondervertegenwoordigd. Minder dan de helft van de vrouwen haalt hetzelfde niveau als mannen. Dat is geen klein verschil, het is een kloof die zich jarenlang opbouwt. Van het zakgeld dat je als kind kreeg, via de eerste bijbaan waarbij je ouders je broer uitlegden hoe hij zijn loon moest sparen, tot het salarisgesprek dat je jaren later voert zonder enig idee wat een redelijk bod eigenlijk is. Op de middelbare school krijg je wiskunde, maar zelden een les over hoe hypotheekrente werkt of wat een indexfonds eigenlijk is. Dat gat in het curriculum raakt iedereen, maar de ECB-cijfers laten zien dat het meisjes harder raakt dan jongens, omdat geldzaken thuis en op school nog steeds vaker als "iets voor later" of "iets voor hem" worden behandeld.

Jonge vrouwen voelen het het hardst

Uit onderzoek van ING uit 2025 blijkt dat juist vrouwen onder de 35 zich het minst zeker voelen. Maar 33 procent van hen voelt zich zeker over haar eigen financiële kennis en maar 34 procent weet hoe ze haar geldzaken moet aanpassen zodra haar situatie verandert, bijvoorbeeld door een scheiding, een nieuwe baan of een kind. Opvallend genoeg geeft de helft van alle vrouwen aan behoefte te hebben aan financiële hulp. Niet omdat ze geen verstand hebben van geld, maar omdat niemand het ze ooit heeft uitgelegd op een manier die bleef hangen. Terwijl precies deze groep, vrouwen tussen de 20 en 35, de komende jaren de grootste financiële beslissingen van haar leven neemt: een huis kopen, een pensioen opbouwen, misschien een eigen bedrijf starten.

Waarom dit niets over je kennis zegt

Hier wringt iets opvallends. Zodra vrouwen wél beginnen met beleggen, presteren ze vaak beter dan mannen, simpelweg omdat ze minder impulsief handelen en hun portefeuille niet meteen omgooien na een slechte beursdag. Dat schreven we al in ons artikel over vrouwen die beter beleggen dan mannen. Het probleem zit dus niet in je vermogen om met geld om te gaan. Het zit in de kans die je nooit kreeg om te oefenen, omdat geldzaken van jongs af aan vaker aan jongens werden uitgelegd dan aan meisjes. Die achterstand verdwijnt niet vanzelf zodra je ouder wordt, je moet hem actief inhalen.

Praten over geld helpt meer dan je denkt

Slechts 13 procent van de vrouwen praat regelmatig met anderen over geldzaken, zo blijkt uit het ING-onderzoek. Bij vrouwen onder de 35 ligt dat iets hoger: een kwart praat regelmatig over geld, tegenover 4 procent van de vrouwen boven de 65. Dat verschil is veelzeggend. Hoe vaker je over geld praat, met een vriendin, een financieel adviseur of je partner, hoe minder vreemd het voelt om een vraag te stellen die je "eigenlijk al zou moeten weten". Wil je zelf die stap zetten zonder meteen naar de bank te stappen? Lees dan ook hoe je je geldzaken op orde krijgt zonder bank.

Drie kleine stappen die echt verschil maken

Je hoeft niet in één weekend financieel expert te worden. Begin met iets concreets. Check één keer per jaar je pensioenoverzicht, zodat je weet waar je straks op kunt rekenen in plaats van dat te gokken. Vraag een vriendin hoeveel ze maandelijks opzij zet en waarom ze voor een bepaalde spaar- of beleggingsvorm koos, die ene vraag voelt ongemakkelijker dan hij is. En durf je salaris te vergelijken met dat van collega's in een vergelijkbare functie, ook als dat gesprek nog steeds met gefluister gaat op de meeste kantoren. Onze tips voor salarisonderhandeling helpen je op weg zodra dat gesprek eraan komt. Een gratis budgetapp op je telefoon, waarin je in een paar minuten ziet waar je geld elke maand naartoe gaat, werkt vaak beter dan een spreadsheet die je na twee weken toch weer laat liggen.

Dit is wat je morgen anders doet

Het echte verschil zit niet in hoe goed je met geld kunt omgaan. Het zit in hoe vaak je de kans krijgt om het te proberen, zonder dat iemand je het gevoel geeft dat je het toch niet snapt. Stel die ene vraag die je al maanden uitstelt, aan je bank, je werkgever of je vriendin. De kloof die de ECB meet is geen eigenschap waarmee je geboren bent. Het is een achterstand die je met elke vraag die je durft te stellen een stukje kleiner maakt.

Y
Geschreven door Yara Lindeboom Carriere & Financien Redacteur

Yara studeerde bedrijfskunde en werkte als managementconsultant bij een groot adviesbureau, tot ze op haar 28e een burn-out kreeg die alles op zijn kop zette. Die ervaring leerde haar dat succes niet betekent dat je jezelf kapot werkt, en dat inzicht deelt ze nu in haar artikelen over carriere, financien en werkgeluk. Ze schrijft met de kennis van een insider en de eerlijkheid van iemand die het anders heeft moeten leren. Naast het schrijven geeft ze workshops over loopbaanplanning voor jonge vrouwen. Ze gelooft dat elke vrouw het recht heeft op een carriere die bij haar past, niet andersom.